Flebologia estetyczna – czym zajmuje się flebolog i kiedy zgłosić się na konsultację
Pajączki naczyniowe na udach rzadko są problemem wyłącznie kosmetycznym. Bywają pierwszym widocznym sygnałem przewlekłej choroby żylnej, której ocena zaczyna się od badania ultrasonograficznego.
Zakres kompetencji specjalisty chorób żył
Flebologia obejmuje diagnostykę i leczenie schorzeń układu żylnego kończyn dolnych – od teleangiektazji, przez żylaki siatkowate i pniowe, po obrzęki, przebarwienia skóry i owrzodzenia goleni. Określenie flebologia estetyczna odnosi się do tej części procedur, w których obok efektu leczniczego istotny jest wygląd skóry. Mechanizm choroby wiąże się z niewydolnością zastawek żylnych. Krew zamiast płynąć w kierunku serca cofa się ku obwodowi, co podnosi ciśnienie w naczyniach powierzchownych i prowadzi do ich poszerzenia. Zjawisko to nosi nazwę refluksu żylnego i stanowi punkt wyjścia dla dalszych zmian. Do objawów zgłaszanych na konsultacji należą uczucie ciężkości nóg nasilające się wieczorem, obrzęk okolicy kostek, nocne kurcze łydek, świąd skóry podudzi oraz widoczne poszerzenia naczyń. Nasilenie zmian opisuje się w klasyfikacji CEAP, obejmującej stopnie od skóry bez widocznych objawów, przez pajączki i żylaki, aż po czynne owrzodzenie żylne.
Diagnostyka poprzedzająca jakiekolwiek zabiegi
Podstawą oceny jest badanie ultrasonograficzne z opcją duplex Doppler, wykonywane najczęściej w pozycji stojącej. Pozwala ono ocenić drożność żył głębokich, wydolność zastawek, kierunek przepływu oraz obecność i długość odcinka refluksu. Wynik badania rozstrzyga o kolejności działań. Zamknięcie widocznych na skórze naczyń bez wcześniejszego opracowania niewydolnego pnia żylnego zwykle kończy się szybkim nawrotem, ponieważ przyczyna nadciśnienia w układzie powierzchownym pozostaje nietknięta. Z tego powodu specjalista rozpoczyna od diagnostyki, a nie od doboru metody zabiegowej. Elementem konsultacji jest też wywiad dotyczący epizodów zakrzepicy, przebytych operacji, chorób przewlekłych, ciąż, przyjmowanych leków hormonalnych oraz obciążeń rodzinnych. Pacjenci szukający flebologa w Krakowie i innych dużych ośrodkach trafiają na konsultację najczęściej z powodu wyglądu nóg, natomiast badanie nierzadko ujawnia zmiany wymagające leczenia niezależnie od kwestii estetycznych.
Sytuacje wymagające szybkiej konsultacji
Część objawów ze strony układu żylnego nie powinna czekać na planowy termin wizyty. Do takich sytuacji zalicza się: – nagły, jednostronny obrzęk kończyny z bólem łydki, który może wskazywać na zakrzepicę żył głębokich, – bolesny, zaczerwieniony i twardy powrózek wzdłuż przebiegu żyły powierzchownej, – krwawienie z pękniętego żylaka, – pojawienie się sączącej rany lub owrzodzenia na podudziu, – szybko narastające przebarwienia i stwardnienie skóry w okolicy kostki, – gorączkę i zaczerwienienie skóry towarzyszące obrzękowi. Pierwszy z wymienionych objawów wymaga pilnej diagnostyki, ponieważ nieleczona zakrzepica niesie ryzyko powikłań ogólnoustrojowych. Pozostałe wskazują na zaawansowany etap choroby, w którym opóźnienie leczenia utrudnia późniejsze gojenie.
Metody leczenia i rola postępowania zachowawczego
Wybór postępowania zależy od obrazu ultrasonograficznego i nasilenia dolegliwości. Drobne teleangiektazje leczy się skleroterapią lub laserem przezskórnym, żylaki siatkowate i pniowe – skleroterapią piankową albo metodami wewnątrznaczyniowymi wykorzystującymi energię lasera lub fal o częstotliwości radiowej. Klasyczne rozwiązania chirurgiczne pozostają zarezerwowane dla wybranych przypadków. Niezależnie od metody istotna pozostaje kompresjoterapia, czyli stosowanie wyrobów uciskowych o dobranym stopniu ucisku, oraz modyfikacja codziennych nawyków – regularny ruch, ograniczenie długiego stania i utrzymanie prawidłowej masy ciała. Leki flebotropowe stosuje się jako element leczenia objawowego, zgodnie z zaleceniem lekarza. Konsultacje i zabiegi z zakresu flebologii estetycznej prowadzi krakowska klinika Bona Dea, łącząca w jednym miejscu medycynę estetyczną, ginekologię estetyczną oraz chirurgię jednego dnia. Wizyta u specjalisty, jakim jest flebolog w Krakowie , obejmuje ocenę stanu układu żylnego i omówienie możliwych kierunków postępowania. Ostateczna decyzja o kwalifikacji do konkretnej procedury zapada po badaniu ultrasonograficznym, a przewidywany przebieg leczenia i liczba sesji ustalane są indywidualnie.